24 juni ca 413
Vandaag vieren wij het jaarlijks feest van de heilige Johannes, wiens geboorte wij met bewondering hebben beluisterd, toen het evangelie werd voorgelezen. Hoe groot moet de heerlijkheid van de Rechter zijn als die van zijn heraut al zo groot is? Wat zal de komende "Weg" wel zijn als de wegbereider al zo groot is? De Kerk houdt de geboorte van Johannes als een heilig gebeuren in ere; en onder de Vaders wordt er geen gevonden wiens geboorte plechtig wordt gevierd. Wij vieren de geboorte van Johannes, wij vieren ook de geboorte van Christus; dit kan niet zonder reden zijn, en ook al schiet ik tekort om dit op de juiste wijze uit te leggen, dan kan er toch met meer vrucht en dieper over worden nagedacht. Johannes wordt geboren uit een vrouw die oud en onvruchtbaar is, Christus wordt geboren uit een vrouw die jong en maagdelijk is. Johannes is de vrucht van onvruchtbaarheid, Christus is de vrucht van ongereptheid. Bij de geboorte van Johannes was de leeftijd van de ouders niet geschikt: bij de geboorte van Christus, was de geslachtsgemeenschap niet aanwezig. Johannes wordt door de boodschap van een engel aangekondigd, Christus wordt bij de boodschap van een engel ontvangen. Er wordt geen geloof gehecht aan de aankondiging van Johannes' geboorte, en daarom verstomt de vader; er wordt geloof gehecht aan de aankondiging van Christus' geboorte, en dan wordt Hij door de kracht van het geloof ontvangen. De komst van het geloof in het hart van de maagd gaat vooraf; en dan volgt de vruchtbaarheid in de schoot van de moeder. Toch zijn de woorden van Zacharias, als de engel Johannes aankondigt: "Waaraan zal ik dit erkennen? Ik ben oud en ook mijn vrouw is reeds op jaren", ongeveer dezelfde als die van de heilige Maria bij de aankondiging van haar toekomstig Kind: "Hoe zal dit geschieden, daar ik geen man beken?" Aan Zacharias wordt gezegd: "Zie, gij zult zwijgen en niet in staat zijn te spreken tot de dag waarop dat zal gebeuren, omdat gij mijn woorden niet geloofd hebt; deze zullen echter op hun tijd in vervulling gaan". Aan Maria wordt gezegd: "De heilige Geest zal over u komen en de kracht van de Allerhoogste zal u overschaduwen; daarom ook zal wat ter wereld wordt gebracht heilig genoemd worden, Zoon van God". De eerste krijgt een berisping, de laatste krijgt een onderrichting. Aan de eerste wordt medegedeeld: "Omdat gij niet hebt geloofd"; aan de laatste: "Ontvang wat gij hebt gevraagd". Het zijn bijna dezelfde woorden: "Waaraan zal ik dit erkennen?" en "Hoe zal dit geschieden?" Aan Hem echter die deze woorden hoorde en ook het hart doorgrondde, bleef niets verborgen. In beider woorden ging een gedachte schuil; maar voor de mensen ging die schuil, niet voor de engel; en zeker ging zij niet schuil voor Hem die door de engel sprak. Tenslotte nog een merkwaardigheid: Johannes wordt geboren als de dagen korten en de nachten lengen; Christus wordt geboren als de nachten korter beginnen te worden en de dagen langer. Het is alsof Johannes, terugdacht aan deze merkwaardigheid van beider geboorten toen hij zei: "Hij moet groter worden, maar ik kleiner". Ziedaar wat wij u hebben voorgesteld om het voor uzelf na te gaan; en al zijn wij niet in staat om alle verborgen toespelingen van zo'n geheim te doorvorsen, dan kan u beter Degene onderwijzen - die spreekt in uw binnenste ook al zijn wij afwezig - aan wie gij met eerbied denkt, die gij hebt opgenomen in uw hart en van wie gij de tempel zijt geworden.